Zondag 3 maart 2019

'GENESIS 2.0' IS BOEIEND, MAAR WEL WAT TRAAG

De Kring is dinsdag 26 februari na de voorstelling ‘Norway, Today’ voor elf dagen (toeval?)  even op slot gegaan voor het reguliere theaterpubliek om ruim baan te maken voor het leutfeest. Een periode die onder Jan-Hein Sloesen weliswaar behoorlijk is ingekort ten opzichte van voorgaande jaren, maar die ik nog steeds als een hinderlijke onderbreking van mijn wekelijkse portie cultuur ervaar. De noodzaak zie ik ook niet in. Waarom het reguliere programma niet gewoon laten doorgaan in de grote zaal, terwijl de carnavalsliefhebbers zich naar hartenlust kunnen laven aan de leut in de kleine zaal? Waar een theaterwil is, moet de bijpassende weg ook altijd te vinden zijn.

Daarom ter compensatie voor het eerst sinds lange tijd maar weer eens een bezoek gebracht aan de City-bioscoop  om als onderdeel van de Cinema Paradiso-reeks de film ‘Genesis 2.0’ van de Zwitserse regisseur Christian Frei bij te wonen. Mede-kleine zaal-ganger Sjef de Leeuw bleek zo waar dezelfde keus te hebben gemaakt. Ik trof hem bij de zoektocht op de Nieuw-Siberische Eilanden naar slagtanden van mammoeten en net als mij heeft hij later in de maand maart de film ‘Capharnaum’ van Nadine Labaki in zijn agenda staan.  Labaki roert hier een thema aan dat ik ook vaak als onderwerp voor een column heb genomen: waarom kinderen op de wereld zetten wanneer ze gedoemd zijn op te groeien in een sloppenwijk of anderszins uitzichtloze omstandigheden?’ Voor een jongetje in Beiroet is dat een reden om zijn ouders aan te klagen bij een lokale rechtbank. De aanklacht luidt: ‘Omdat ze me op de wereld hebben gezet’ . In India is dat scenario inmiddels realiteit. Daar heeft een twintiger een soortgelijk aanklacht tegen zijn ouders ingediend, omdat hij helemaal niets ziet in dat bij voorbaat uitgestippelde scenario van werk vinden en carrière maken.  In de sloppenwijk waar het jongetje opgroeit, staan liefde en geborgenheid niet bepaald op de eerste plaats. Daar draait het om geld, eten en onderdak. Iedere inwoner, jong of oud, is daar dienstbaar aan. Een film waar ik nu al naar uitkijk, vooral vanwege het ‘ontzettend realistische acteren van de kinderen’, zoals in diverse beschouwingen is aangestipt. ‘Capharnaum’ (De Hel) is in het Roosendaalse City Theater te zien op donderdag 21 en zondag 24 maart.

Met 120 minuten duurt de film zeven minuten langer dan ‘Genesis 2.0’ maar gezien de uitermate positieve recensies zal de tijd gevoelsmatig ongetwijfeld voorbij vliegen. ‘Genesis 2.0’ was eveneens zeer de moeite waard, maar de boodschap wordt in een wel heel traag tempo voor het voetlicht gebracht. Allereerst het verhaal:          
Elke zomer trekt een groep Russische jagers naar de afgelegen Nieuw-Siberische Eilanden om dierlijke overblijfselen op te graven, die op de Chinese markt voor grof geld worden verhandeld: slagtanden van de wollige mammoet. Het is een gevaarlijke, maandenlange onderneming die jaarlijks aan meerdere mannen het leven kost, terwijl de kans op succes vrij gering is. Op hetzelfde moment is een los verbond van wetenschappers in Boston, Seoul en Shenzhen bezig om hun eigen droom te verwezenlijken: het klonen van de mammoet. Met de vondst van een zeer goed bewaard gebleven babymammoet en de razendsnelle ontwikkelingen binnen de synthetische biologie is dat plotseling een reële mogelijkheid geworden. Documentairemaker Christian Frei (War Photographer) en zijn Russische co-regisseur Maxim Arbugaev plaatsen de twee werelden lijnrecht tegenover elkaar, met als resultaat een documentaire die voortdurend afwisselt tussen kleine en grote dromen, en tussen vooruitgangsgeloof en een angstaanjagende blik op de toekomst.

De Siberische gelukzoekers zetten alles op alles om gave slagtanden op te graven in de wetenschap dat goed geconserveerde exemplaren  een kapitaal opleveren. Het is fascinerend om te zien hoe uit vrijwel onaangetaste mammoetlichamen bloed stroomt dat gedurende dertigduizend jaar onder de grond heeft gelegen. Wetenschappers betogen dat het mede aan de hand van dit bloed mogelijk moet zijn om een geheel nieuwe mammoet te construeren, alive and kicking. Zo ver is het uiteraard nog lang niet, anders hadden we een heel andere film te zien gekregen, maar aan de uiteenzettingen van de deskundigen te oordelen is dat slechts een kwestie van tijd.  In de ogen van velen heeft het iets engs om ‘geleend’ DNA aan te wenden om wezens te klonen. Toch is dat zeker geen toekomstmuziek meer. Frei viert een mevrouw op die zo gek was op haar overleden hondje dat ze bij een kloondokter twee nieuwe exemplaren ‘bestelde’. Het kostte haar honderdduizend euro, maar daar kreeg ze dan ook wel erg veel hondenliefde voor terug. De kloondokter Woo Suk Hwang is in zijn laboratorium in Seoel inmiddels al met een bekertje mammoetbloed aan de slag gegaan, dus wellicht kunnen we binnenkort weer naar Cinema Paradiso voor ‘Genesis 3.0!