Maandag 24 april 2018

WAT IS EEN PASSENDE NAAM VOOR ROOSENDAALS EILANDJE?

Dagblad Trouw heeft onlangs een discussie aangezwengeld om het naamloze eilandje middenin de hoekige Hofvijver grenzend aan het Haagse Binnenhof van een passende naam te voorzien. Volgens Trouw is het eiland sowieso omgeven met raadsels. Eigenlijk is het een opgedirkt duinmeer dat nog altijd vanuit Kijkduin wordt gevoed door de Haagse Beek.  Vast staat ook dat het eiland pas later is ontstaan. Op vroege tekeningen en schilderingen ontbreekt het lapje grond.
In 'Duizend jaren Hofvijver' tekende wijlen stadskenner en advocaat Leo van Heijningen op dat het eilandje in 1633 is aangelegd, om een nogal curieuze reden. 'Vanuit het Stadhouderlijk Kwartier had men over de Hofvijver direct uitzicht op het hooggelegen Groene Zootje, het nationale schavot. Weinig verheffend. De beplanting onttrok het enigszins aan het gezicht.' Bloederige taferelen werden de stadhouder door het 'bergje' overigens niet bespaard; de naar het eiland overgebrachte ooievaars kregen het ernstig aan de stok met de broedende zwanen’.
In het verleden hebben slechts demonstranten en vogels gewaagd het eilandje te betreden en wellicht legde dat te weinig gewicht in de schaal om het duinmeertje echt op de stadskaart van Den-Haag te zetten. Daar is door Trouw nu dus verandering in gekomen. Een aantal betrokken Hagenaren probeert al enige tijd het eiland vernoemd te krijgen naar Hermance Schaepman (1919-2007), oprichtster van de Vrienden van Den Haag. Naast een succesvolle actie tegen de dreigende sloop van het Kurhaus bekommerden deze vrienden zich ook om het aanzicht van de Hofvijver. Schaepman, in het dagelijks leven galeriehoudster, betitelde deze  plek als 'een van de prachtigste stadsgezichten van de wereld'.  Om er verrukt aan toe te voegen: ‘De Hofvijver is kunst’. De vrienden die haar overleefden menen nog steeds  dat het eilandje 'de plek bij uitstek is om haar naam te laten voortleven'. Tot hun grote teleurstelling dacht de gemeente daar in 2011 heel anders over. In de afwijzingsbrief beargumenteerde het dagelijks bestuur dit besluit met ‘de vindbaarheid van het eilandje en de veiligheid rond de Hofvijver'. De vrienden trokken zich daar weinig van aan en lieten een blauw Schaepman-naambordje fabriceren dat naar verluidt deel uitmaakt van de collectie van het Haags Historisch Museum.
Toch blijft het –althans in de visie van Trouw-  ronduit bijzonder dat uitgerekend een eiland in Den Haag geen officiële naam heeft. Zelfs niet een met een knipoog. Net als Rotterdammers mogen Hagenaren graag een eigenzinnige bijnaam verzinnen voor beeldbepalende gebouwen en plekken in hun stad. Zo bestaat de Haagse skyline onder meer uit de Vulpen, de Citruspers, het Strijkijzer, de Keukenrol, de Afstandsbediening, de Tieten van Den Haag en het IJspaleis ('Èspalès' in het Hagenees). Verder zijn in de stad te vinden de Koektrommel, de Rode Olifant en de Apenrots. Dan moet er voor dit stukje duinmeer toch ook wel iets origineels te bedenken zijn? Toch, lezers van Trouw? De krant deed vervolgens een oproep namens de redactie: Wat zou volgens u een geschikte (bij)naam zijn voor het eilandje in de Hofvijver? Suggesties: parlement@trouw.nl.  Het aantal reacties viel de redactie niet tegen. Vele inzendingen waren ludiek van aard. Na lang wikken en wegen werd besloten de naam ‘Klein Mauritius’ voor te dragen aan het gemeentebestuur.  Een naam die vooral is ingegeven door de nabijheid van museum Het Mauritshuis. Mauritius bestaat al en dus besloot de redactie in al zijn wijsheid om er ‘Klein’ voor te zetten. Het zal nog moeten blijken of het Haagse gemeentebestuur hier wel gevoelig voor is.

Wie zich regelmatig over het fietspad naast de Roosendaalse Van Beethovenlaan beweegt, is het ongetwijfeld opgevallen dat in de vijver ter hoogte van de Oostpoort, daar waar Beethoven zijn naam overdraagt aan de ‘Dijkrand’, eveneens een eilandje is gesitueerd dat zo ongeveer dezelfde omvang (nou ja, met een beetje fantasie) heeft als het veel bekendere exemplaar in de Hofvijver. Dit eilandje is echter nooit ontheiligd door demonstranten. Het enige menselijke verkeer dat hier heeft plaats gevonden,  is waarschijnlijk een kortstondige aanmonstering van de bemanning van de baggerboot. Niettemin, het is een eiland dat net als de soortgenoot in de Hofvijver naamloos een stille getuige is van het voorbij razende verkeer. Er is echter geen Schaepman die zich ooit voor de belangen van dit bijzondere stukje Roosendaal heeft ingezet. En daarom doet de redactie van www.roosendaalspleijdooi.jimdo.com nu op haar beurt een oproep aan het lezersbestand om met een toepasselijke naam op de proppen te komen. De reacties worden met belangstelling ingewacht op Jaap Pleij/ Facebook. Een paar redactionele suggesties wil ik u vast niet onthouden, zoals ‘Het LOKkertje’, De 750 grassprietjes, De Middenmoot, De Onaantastbare. Het moet toch niet zo moeilijk zijn om deze voorbeelden qua originaliteit te overtreffen.  Ter ontmoediging van de hebberds onder ons: er is geen prijs aan verbonden.   

FOTO: De Hofvijver in Den Haag.